In Kārburd-i ātash dar Īrān-i bāstān, Parīnāz Malikzādah and Zaynab Aḥmadvand examine the practical, symbolic and ritual roles of fire in ancient Iran. The opening chapter traces accounts of its discovery and considers its place in Iranian mythology, folklore and seasonal festivals. The second chapter turns to Zoroastrian beliefs and ceremonies, discussing sacred fires, purification and the place of fire in community life. The authors compare historical and archaeological evidence, including depictions of fire altars in Elamite and Achaemenid reliefs, to explore continuities in the treatment of fire. The final chapter follows fire temples across several periods, from Elam through the Achaemenid, Seleucid and Parthian eras to the Sasanians. It closes by examining the political and social functions of Sasanian fire temples and the roles of rulers and religious authorities in their development. The book includes Persian and English references.
پریناز ملکزاده و زینب احمدوند در «کاربرد آتش در ایران باستان» نقش آتش را در زندگی روزمره، باورها و آیینهای ایرانیان باستان بررسی میکنند. فصل نخست از روایتهای کشف آتش آغاز میشود و جایگاه آن را در اسطورهها، فرهنگ عامه و جشنهایی مانند سده دنبال میکند. فصل دوم به کاربردهای دینی و آیینی آتش در سنت زرتشتی اختصاص دارد و گونههای آتش مقدس، پیوند آتش با پاکی و نقش آن در زندگی جمعی را توضیح میدهد. نویسندگان برای بررسی پیشینهٔ تقدیس آتش، شواهد تاریخی و باستانشناختی را در کنار هم میگذارند و از جمله تصویر آتشدان را در نقشبرجستههای ایلامی و هخامنشی مقایسه میکنند. فصل پایانی به آتشکدهها در دورههای گوناگون، از ایلام و روزگار ماد و هخامنشی تا دورههای سلوکی، اشکانی و ساسانی، میپردازد. در بحث دورهٔ ساسانی، کارکردهای سیاسی و اجتماعی آتشکدهها و نقش فرمانروایان و بزرگان دینی در گسترش آنها بررسی میشود. کتاب با جمعبندی یافتهها و فهرست منابع فارسی و انگلیسی پایان مییابد و سیر بررسی را از روایتهای مربوط به آتش تا جایگاه آن در نهادهای دینی ایران باستان نشان میدهد.

