Zan dar hunar-i Īrān pīsh az Āriyāyīʹhā, by Hudá Zābulīʹnizhād, examines representations of women in archaeological objects and visual art from ancient Iran. Organised around periods before Elam and during the Elamite civilisation, the study relates artistic evidence to the societies that produced it. The first chapter considers matriarchy, female imagery, religious beliefs and objects associated with sites such as Turang Tepe, Marlik, Tepe Hissar and Hasanlu, alongside Luristan bronzes and the Anubanini relief. The second introduces Elamite civilisation, language and religion before discussing powerful goddesses, serpent symbolism and female representations in figurines, reliefs, rock carvings, cylinder seals and vessels. The author uses these examples to investigate the image and social position of women, while presenting the research as a contribution to further enquiry. Illustrations and Persian and foreign-language references support the discussion.
کتاب زن در هنر ایران پیش از آریاییها، نوشته هدی زابلینژاد، بازنمایی زنان را در آثار هنری و یافتههای باستانشناختی ایران بررسی میکند و از این شواهد برای شناخت تصویر و جایگاه زن در جوامع کهن بهره میگیرد. پژوهش در دو بخش، دوره پیش از ایلام و دوره تمدن ایلام را دنبال میکند و بر ارتباط میان آثار هنری و جامعه پدیدآورنده آنها تأکید دارد. فصل نخست به مفهوم مادرشاهی، نقش زن، باورهای دینی و نمونههایی از تورنگتپه، مارلیک، تپهحصار، مفرغهای لرستان، نقشبرجسته آنوبانی و جام طلای حسنلو میپردازد. فصل دوم پس از معرفی تمدن، زبان و مذهب ایلام، الهههای قدرتمند و نقشمایه مار را بررسی میکند و سپس تصویر زنان را در مجسمهها، شمایلها، نقشبرجستهها، آثار صخرهای، مهرهای استوانهای و ظروف ایلامی دنبال میکند. نویسنده میکوشد تحلیل تصویری را با شناخت زمینههای اجتماعی و دینی همراه سازد و در مقدمه نیز حدود پژوهش و نیاز به بررسیهای جامعتر را یادآور میشود. تصاویر آثار و فهرست منابع فارسی و لاتین، امکان پیگیری نمونهها و مباحث کتاب را فراهم میکنند.

